اسامی استفهام
اسامی استفهام یازده تاست که عبارتند از :
مَن =چه کسی ؟ ما چه چیزی ؟ من ذا=چه کسی ؟ماذا=چه چیزی؟ متی=چه موقع ؟ أیـّّانَ=چه موقع؟برای سوال از آینده است ؟أین=کجا؟ کیف=چگونه ؟ أنـّی=چگونه و چه موقع و کجا ؟کم=چقدر ؟ أی ّ=کدام ؟
برای تعیین نقش اسمهای استفهام به جمله سوالی جواب می دهیم کلمه ای که به عنوان جواب کلمه استفهام قرار می گیرد همان نقش اسم استفهام در سوال است به مثالهای زیر توجه کنید :
من جاء؟ احمد جاء در این مثال نقش من مبتدا و محلا مرفوع است .
مَن رأیتَ ؟ رأیتُ مریمَ . نقش من در جمله استفهامی مفعول به و محلا منصوب است .
مَن هو ؟ هو علی ٌ . نقش من خبر مقدم و محلاً مرفوع است .
الی من سلّمتَ ؟ سلّمتُ الی مریمَ . نقش من ،مجرور به حرف جر است
بعد ازما و ماذا اگر فعل بیاید و آن فعل لازم باشد ما و ماذا نقش فاعل می گیرد و اگر متعدی باشد ما و ماذا نقش مفعول به دارد مثال :
ماذا تصنعونَ ؟ نصنعُ سفینةً نقش ماذا مفعول به و محلاً مرفوع است .
ماذا سقط ؟ سقط الفنجانُ در اینجا نقش ماذا فاعل ومحلا مرفوع است .
واگر اسم بیاید نقش ما خبر مقدم است : ما تلک ؟هی عصای. نقش ما خبر مقدم و محلا مرفوع است
درباره اعراب کیف هم بحث مفصل است و اگر به بخش اعراب در قسمت موضوعات مطالب در حاشیه سمت چپ دقت کنید می توانید آن را با عنوان اعراب کیف بیابید بنابر این به ذکر چند مورد بسنده می کنم :
کیف َحالُک ؟ حالی جیّدٌ . نقش کیف خبر مقدم و محلاً مرفوع است .
کیف َ خرج َ علیّ ٌ الی السوق ؟ خرجَ عاجلا ً . نقش کیف حال مفرد و منصوب است .
نكته: أین َ اگر بعد از حروف جر نیاید همیشه در جوابش مفعول فیه قرار می گیرد و نقش مفعول فیه دارد .
الی أین َ سافرتِ ؟ سافرتُ الی ایرانَ . نقش أین مجرور به جار است
أین َ جلسنا ؟ جلسنا حول َ الشجرة ِ . نقش أین مفعول فیه است .
متی عدتَ (رجعتَ ) ؟ رجعتُ صباحاً نقش متی مفعول فیه و منصوب